Τροποποίηση των Κατευθυντηρίων Γραμμών για το ΣΕΔΕ

Οι Κατευθυντήριες Γραμμές 2021 για το Σύστημα Εμπορίας Δικαιωμάτων Εκπομπής αερίων του θερμοκηπίου (ΣΕΔΕ) αποσκοπούν στη μείωση του κινδύνου «διαρροής άνθρακα», ο οποίος προκύπτει, όταν οι εταιρείες μεταφέρουν την παραγωγή τους σε χώρες εκτός της ΕΕ με λιγότερο αυστηρούς περιορισμούς εκπομπών ή όταν τα προϊόντα της ΕΕ αντικαθίστανται από εισαγωγές αγαθών που παράγονται με υψηλότερες εκπομπές άνθρακα. Αυτό οδηγεί σε μείωση της οικονομικής δραστηριότητας στην ΕΕ, ενώ παράλληλα δεν μειώνει τις εκπομπές αερίων του θερμοκηπίου σε παγκόσμιο επίπεδο. Οι Κατευθυντήριες Γραμμές για το ΣΕΔΕ επιτρέπουν στα κράτη μέλη να αποζημιώνουν τους τομείς που διατρέχουν πραγματικό κίνδυνο διαρροής άνθρακα για μέρος των υψηλών τιμών ηλεκτρικής ενέργειας οι οποίες προκύπτουν από την επίδραση των τιμών του άνθρακα στο κόστος παραγωγής ηλεκτρικής ενέργειας, δηλαδή για τα λεγόμενα «έμμεσα κόστη εκπομπών».

Η Επιτροπή δημοσίευσε Ανακοίνωση για την τροποποίηση των Κατευθυντηρίων Γραμμών 2021 για το ΣΕΔΕ (C/2026/196). Τα κυριότερα σημεία της τροποποίησης αφορούν:

• Την επέκταση του καταλόγου των βιομηχανικών τομέων που είναι επιλέξιμοι για αντιστάθμιση. Συγκεκριμένα, προστίθενται 20 νέοι τομείς και υποτομείς, περιλαμβανομένης της παραγωγής οργανικών χημικών ουσιών και ορισμένων δραστηριοτήτων στους τομείς της κεραμικής, του γυαλιού και των μπαταριών.
• Αύξηση της έντασης της ενίσχυσης από 75% σε 80 % για τους τομείς που ήταν ήδη επιλέξιμοι πριν από την τροποποίηση, προκειμένου να ληφθεί υπόψη ο αυξημένος κίνδυνος διαρροής άνθρακα.
• Δυνατότητα των κρατών μελών να κοινοποιούν τομείς ή υποτομείς που δεν περιλαμβάνονται στον τροποποιημένο κατάλογο επιλέξιμων τομέων, εάν μπορούν να αποδείξουν ότι διατρέχουν πραγματικό κίνδυνο διαρροής άνθρακα.
• Η απαίτηση για τους μεγάλους δικαιούχους να συμβάλουν στην πράσινη μετάβαση, μεταξύ άλλων, επενδύοντας ένα μέρος της ενίσχυσης σε έργα που συμβάλλουν στη μείωση του κόστους του συστήματος ηλεκτρικής ενέργειας.
• Οι συντελεστές εκπομπών διοξειδίου του άνθρακα και οι γεωγραφικές περιοχές επικαιροποιούνται για την περίοδο 2026-2030, με βάση τα πιο πρόσφατα διαθέσιμα στοιχεία. Οι συντελεστές εκπομπών διοξειδίου του άνθρακα αντικατοπτρίζουν το περιεχόμενο εκπομπών διοξειδίου του άνθρακα των ορυκτών καυσίμων που χρησιμοποιούνται για την παραγωγή ηλεκτρικής ενέργειας σε μια δεδομένη γεωγραφική περιοχή και λαμβάνονται, επίσης, υπόψη για τον προσδιορισμό του ποσού της αποζημίωσης. Η τροποποίηση επιτρέπει στα κράτη μέλη να εφαρμόσουν μια σταδιακή μετάβαση από το 2026 έως το 2030, σε περιπτώσεις που η μείωση του εφαρμοστέου μέγιστου περιφερειακού συντελεστή εκπομπών διοξειδίου του άνθρακα σε σύγκριση με τον προηγούμενο συντελεστή για την περίοδο 2021-2025 είναι ιδιαίτερα μεγάλη.